forkredit.com | | vivaspb.com | finntalk.com

BİANET 2009 MEDYA RAPORU...

Aktif .

medya_demokrasiBağımsız İletişim Ağı (BİA) Medya Gözlem Masası'nın 2009 Medya Gözlem Raporu'nu göre, geçtiğimiz yıl TMY'den en az 9 gazete kapatıldı, 123'ü gazeteci olmak üzere toplam 323 kişi düşünce ve ifade özgürlüğü kapsamında yargılandı.


BİANET'İN RAPORUNUN AYRINTILARI

323 Sanıkla Düşünce Özgürlüğü Kapı Dışarı!

TMY'den en az 9 gazete kapatıldı; 23 kişi 58 yıl hapis ve 9 bin 740 TL para cezasına mahkum oldu; 101 kişi, "kişilik haklarına saldırı"dan 98 yıl hapis ve toplam 1 milyon 408 bin 680 TL tazminat talebiyle yargılandı. Devletin şiddete kayıtsızlığı Cihan Hayırsevener'in ölümüne neden oldu.


"Kürt Açılımı" süreci "ifade özgürlüğü Kapanımı" getirdi. Bağımsız İletişim Ağı (BİA) Medya Gözlem Masası'nın 2009 Medya Gözlem Raporu, 123'ü gazeteci toplam 323 kişinin düşünce ve ifade özgürlüğü kapsamında değerlendirilebilecek davalardan yargılandığını ortaya koyuyor.

Devletin gazetecilere yönelik şiddete kayıtsızlığı Hrant Dink'in katlinden üç yıl sonra Güney Marmara'da Yaşam gazetesi yayın yönetmeni Cihan Hayırsevener'e de ölüm getirdi. Hayırsevener örgütlü suçlar ve ihale yolsuzlukları üzerine yazıyordu.

Anayasa Mahkemesi'nin "Anayasaya aykırılık" görmediği Terörle Mücadele Yasası (TMY), ile, Günlük, Özgür Yorum, Politika, Ayrıntı, Azadiya Welat, Özgür Mezopotamya, Demokratik Açılım ve Atılım gazeteleri ile Aydınlık dergisi bir veya birden fazla kez bir ay süreyle susturuldu.

978 kişinin adının geçtiği 108 sayfalık raporda ihlaller "saldırı ve tehdit", "gözaltı ve tutuklamalar", "basın ve ifade özgürlüğü davaları", "düzenleme ve hak aramalar", "Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi", "Sansüre tepkiler" ve "RTÜK uygulamaları" başlıklarıyla yer alıyor.
TMY de TCK davalarında yoğun mahkumiyet

2009'da 22'si gazeteci olmak üzere toplam 47 kişi, "terör örgütü açıklamaları yayımlamak","örgüt propagandası yapmak" veya "terörle mücadele edeni hedef göstermek" iddialarıyla yargılandı. 23 kişi 58 yıl hapis ve 9 bin 740 TL para cezasına mahkum oldu. Oysa, 2008'de TMY'den 44 kişi yargılandıysa da hüküm giyen çok azdı.

Mahkum edilenler: Baki Yıldırım, Cesur Yılmaz, Hüseyin Tunç, Orhan Miroğlu, Murat Polat, Aysel Tuğluk, Mehmet Altay, Ethem Açıkalın, Temel Demirer, Dinçer Ergün, Leyla Zana, Hasan Yüksel, Mehmet Bıldırcın, Hasan Mutlu, Halime Keçeli, İlhan Sarıoğlu, Emrah Eskibal, Özkan Tacar, Rüştü Demirkaya, Abdullah Demirtaş, Osman Baydemir, Nejdet Atalay ve Bedri Adanır.
Hakaret davalarında ve cezalarda artış

34'ü gazeteci toplam 101 kişi, "kişilik haklarına saldırı" iddiasıyla 98 yıl 5 gün hapis ve toplam 1 milyon 408 bin 680 TL tazminat talebiyle yargılandı. 2009'da yerel mahkemeler 9 yıl 3 ay 6 gün hapis ve 41 bin 290 TL'ye hükmetti. Önceki yıl, 74 kişi, 77 yıl hapis ve 1 milyon 885 bin 500 TL tazminat istemiyle yargılanıyordu.

Yerel mahkemede Perihan Mağden, Cemal Subaşı, Hacı Boğatekin, Leman Yurtseven, Fakir Yılmaz, Selmi Yılmaz, Şamil Tayyar, Sevda Turaçlar, Betül Öztürk, O.K, Ahmet Keskin, Hasan Özaydın, Berna Özarslan, Özgür Boğatekin, Dengir Mir Mehmet Fırat, Mahmut Alınak, Muzaffer Erdoğdu, Ahmet Güner ve Taner Akçam mahkum oldu.
"Kin ve düşmanlığa tahrik"ten 16 yıl 7 ay hapis

"Kin ve düşmanlığa tahrik" suçlamasıyla 6'sı haberci 21 kişi yargılanırken 3'ü gazeteci 13 sanık toplam 16 yıl 7 ay hapse mahkum oldu.

Mahkum edilenler: Aysel Tuğluk, Ethem Açıkalın, Tayyip Temel, Ercan Öksüz, Oktay Candemir, Mahmut Alınak, İbrahim Güçlü, Hüseyin Kalkan, Fuat Önen, Arif Sevinç, Nadir Yektaş, Eyüp Karakeçi ve Mehmet Kemal Uğurlu. Oysa, 2008'de sanık 23 kişiden 7'si beraat etmişti.
Demirer hala "301" sanığı; Öziç'i mahkeme anladı

2009'da Ceza Yasası'nın (TCK) 301. maddesinden sanık 37 kişiden 6'sı için Adalet Bakanlığı yargılama izni vermezken, yazar Temel Demirer'in yargılaması sürüyor. Eskişehir'deki 10 aktivist ve radyocu Sabri Ejder Öziç beraat etti. 20 kişinin yargılanıp yargılanmayacağına Adalet Bakanlığı henüz karar vermedi.

Kapatılan Demokratik Toplum Partili (DTP) 54 belediye başkanı ve 4 gazeteci dahil 68 kişi, "suçluyu övmek" iddiasıyla TCK 215'ten yargılanıyor.
Devlet şiddete seyirci; Hayırsevener öldürüldü

2009'da 27 gazeteci ve Bizim Kocaeli gazetesi saldırıların hedefi oldu; 6'sı gazeteci 10 kişi, düşünceleri nedeniyle tehdit edildi.

Şiddeti çoğunlukla yerel haberciler gördü: Cihan Hayırsevener (Balıkesir), İzzettin Oktay (Siirt), Ömer Çelik (İstanbul), Seyfullah Ayvalı (İzmir), Hacı Boğatekin (Adıyaman), Zeki Dara (Hakkari), Erhan Telli (Bursa), Diya Yarayan (Siirt), Yakup Önal (Tekirdağ), Mansur Obut (Batman), Durmuş Tuna (Aydın), Ömer Pınar (Şanlıurfa), Sedat Şahinler (Antalya), Fırat Akyol (Giresun), Rasim Ozan Kütahyalı (İstanbul), İbrahim Gündüz (Ankara), Mahmut Bozarslan (Diyarbakır), Özden Erkuş (Ankara), Ediz Alıç (Adana), Rengin Gültekin (Adana), Kadir Puslu (Adana), Meral Özdemir (Diyarbakır), Mehmet Emek (Diyarbakır), Gamze Dondurmacı (Ankara), Doğan Durak (Ankara), Neşet Öner (Bursa), Şükrü Öner (Bursa) ve Orhan Kaplan (Bursa).
Tutuklu 25 gazeteciden 5'ine tahliye

Devrimci Demokrasi gazetesi sahibi ve sorumlu yazı işleri müdürü Erdal Güler ve Azadiya Welat gazetesi eski yazı işleri müdürü Vedat Kurşun, PKK ve Maoist Komünist Partisi (MKP) gibi örgütlerle ilgili "övücü yayın yaptıkları" iddiasıyla hapisteler.

Mesleki faaliyetleri nedeniyle tutuklanıp tutuklanmadıkları net olarak bilinemeyen en az 23 gazeteci 2009'un bir kısmını veya tamamını cezaevinde geçirdi. Abdurrahman Gök, Serhat Bolluk, Nadiye Gürbüz, Mehmet Ali Varış ve Vedat Yenerer yıl içerisinde tutuksuz yargılanmak üzere tahliye edildi.

Mustafa Balbay ve Emcet Olcayto gibi gazeteciler Ergenekon Davası'ndan halen hapiste. Gün TV yetkilisi Ahmet Birsin, Adana Radyo Dünya yayın yönetmeni Kenan Karavil, Azadiya Welat'tan Seyithan Akyüz, Kürdistan Topluluklar Birliği'ne (KCK) yönelik operasyonlar kapsamında tutuklandı.

İstanbul Özgür Radyo yayın yönetmeni Füsun Erdoğan, Atılım dergisi yayın koordinatörü İbrahim Çiçek ve yetkilisi Sedat Şenoğlu da, MLKP Örgütü'ne üye olmak iddiasıyla Eylül 2006'dan beri tutuklu.
AİHM'de cezalar 2,5 arttı

Türkiye ile ilgili 11 bin 100 şikayet dosyasının beklediği Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nde (AİHM) 44 kişi ve Özgür Radyo başvuruları kapsamında Türkiye'yi 472 bin 392 TL tazminata mahkum etti. Bu tutar 2008 için 183 bin 810 TL idi.

AİHM'de hakkını arayanlar Ülkede Özgür Gündem, Gündem, Güncel ve Gerçek Demokrasi gazetelerinin 26 çalışanı, Seyithan Demir, İsmail Kara, Ömer Bahçeci, Fikret Turan, Cihan Öztürk, Aziz Özer, İbrahim Güçlü, Sedat İmza, Ayhan Erdoğan, Mehmet Cevher İlhan, Rüya Kurtuluş, Erdinç Gök, Haşim Özgür Ersoy, İnci Açık, Serpil Ocak, Ayfer Çiçek, Nuri Günay ve Murat Kaya oldu.

Bu cezalara 2009'da yeni AİHM'e yeni başvurular da eklendi: Hrant Dink cinayeti, Özgür Mezopotamya, Özgür Görüş, Rojev, Siyasi Alternatif ve Süreç gazetelerine verilen yayın durdurma cezaları, Birecik'in Sesi gazetesi yetkilisi Şevket Demir, youtube yasağıyla ilgili İnternet Teknolojileri Derneği'nin (INETD), Siirt Mücadele gazetesi sahibi Cumhur Kılıççıoğlu, Cumhuriyet gazetesi muhabiri Alper Turgut, Alternatif gazetesinden Cevat Düşün, Vakit gazetesi yazarı Abdurrahman Dilipak ve Taraf gazetesi yazarı Orhan Miroğlu.

Erol Önderoğlu/Bianet

RAPORUN TAMAMI İÇİN TIKLAYIN